دمنوش اسطوخودوس برای چی خوبه

اسطوخودوس گیاهی بومی مدیترانه، شبه جزیره عربستان، روسیه و آفریقا است و نام علمی آن Lavandula angustifolia است. در طول تاریخ از این گیاه برای مقاصد زیبایی و دارویی استفاده شده است. امروزه نیز اسطوخودوس در سرتاسر جهان کشت می‌شود و از روغن‌های معطر گل‌های آن جهت رایحه‌درمانی، محصولات غذایی، شمع‌ها، لوازم آرایشی، شوینده‌ها، ژله‌ها، روغن‌های ماساژ، عطرها، پودرها، شامپوها، صابون‌ها و چای استفاده می‌شود. در ادامه به این سوال شما پاسخ خواهیم داد که دمنوش اسطخودوس برای چی خوبه ؟

ترکیبات موثره اسطوخودوس

جنس اسطوخودوس از نظر ترکیبات فنلی نسبتاً غنی است و حاوی 19 فلاون و 8 آنتوسیانین است. گلیکوزیدهای موجود در این گیاه شامل هیپولاتین و اسکوتلارئین و تری ترپنوئیدهای آن شامل اسید اورسولیک هستند. برگ اسطخدوس همچنین حاوی گلیکوزیدهای فلاون می باشند. در بررسی رنگدانه‌های آنتوسیانین در گل‌ها، هشت رنگدانه خوراکی مشخص شده اند که دو مورد مهم آنها دلفینیدین و مالویدین (به رنگ ارغوانی) است. همچنین در عصاره گیاهی موجود در برگ های اسطخودوس دو استر هیدروکسی سینامیک اسید، رزمارینیک اسید و اسید کلروژنیک و در اسانس این گیاه کومارین و 7 متوکسی کومارین (هرنیرین) شناسایی شده اند (1).

نحوه مصرف اسطوخودوس

اسطوخودوس را به اشکال مختلف می توان مصرف کرد:

  1. دمنوش اسطوخودوس:

 به این روش می توان اسطوخودوس را به عنوان یک نوشیدنی آرام بخش مصرف کرد. این دمنوش به کاهش اضطراب و بهبود خواب کمک می کند. جهت تهیه دمنوش اسطوخودوس، می توانید برگ و گل های اسطوخودوس تازه در آب جوش به مدت 15 تا 20 دقیقه دم کنید.

  1. رایحه درمانی

اسانس اسطوخودوس که از گیاه گلدار استخراج می شود را برای تهیه روغن معطر می توان استفاده کرد. این روغن را می توان روی پوست ماساژ داد، آن را به دستگاه بخار خانگی اضافه کرده و یا با سواب پنبه ای روی بالش استفاده کرد.

  1. کپسول یا مکمل اسطوخودوس

می توان اسطوخودوس را به صورت مکمل به شکل کپسول خریداری کرد تا از مزایای دارویی آن استفاده کنید. البته قبل از مصرف باید مطمئن شوید که مکمل با دارویی که مصرف می کنید با کپسول اسطوخودوس تداخل منفی نخواهد داشت.

دمنوش اسطوخودوس برای چی خوبه

خواص دمنوش اسطوخودوس

بهبود خواب

بی خوابی یک مشکل آزاردهنده برای بسیاری از افراد است. قطع کافئین و ورزش بیشتر ممکن است به خواب کمک کند. اما گاهی اوقات این تلاش‌ها و راه‌حل‌های دیگر جواب نمی‌دهند. مطالعه‌ای که در مارس 2017 منتشر شد، نشان داد که اسانس اسطوخودوس سبب بهبود کیفیت خواب بیماران بخش مراقبت‌های ویژه (ICU) که مشکل خواب داشتند است. می توانید قبل از خواب چند قطره اسانس اسطوخودوس را روی بالش خود بریزید.

درمان لک های پوستی

بر اساس مقاله ای که در می 2017 در مجله Evidence-Based Complementary and Alternative Medicine منتشر شد، استفاده از روغن اسطوخودوس در مناطقی که دارای آکنه، اگزما یا التهاب پوست هستند می تواند در درمان لکه ها و کاهش التهاب نقش داشته باشد. همچنین  فعالیت آنتی اکسیدانی اسطوخودوس نیز ممکن است به بهبود زخم کمک کند. کسانی که پوست حساس دارند بهتر است اسانس را در آب یا روغن حامل رقیق کنند

کاهش درد

برخی از افراد هنگام درد حاد یا مزمن از مسکن‌های بدون نسخه استفاده می‌کنند. گفته می شود که رایحه درمانی را با 2 درصد اسانس اسطوخودوس که در آب رقیق شده است، می تواند یک درمان موثر برای درد پس از عمل جراحی باشددلیل اثر تسکین دهندگی اسطخدوس به دلیل وجود لینالیل استات و لینالول است.

این دو ترکیب ضد التهابی که در بسیاری از اسانس ها یافت می شوند. مطالعه دیگری که در مجله Phytotherapy Research منتشر شد، نشان داد که اسطوخودوس حاوی پلی ساکاریدهایی است که می تواند در درمان بیماری‌های التهابی از جمله آرتریت و روماتیسم موثر عمل کنند. همچنین تحقیقات دیگر نشان می دهد که رایحه درمانی با اسطوخودوس در حین زایمان ممکن است برای کاهش شدت درد استفاده شود .

کاهش فشار خون و ضربان قلب

فشار خون بالای مزمن فشار زیادی بر قلب وارد کرده و خطر عوارض سلامتی مانند سکته مغزی و حمله قلبی را افزایش می دهد. یک مطالعه کوچک که در سال 2017 در مجله تحقیقات دارویی ایران منتشر شد، نشان داد که استنشاق اسانس اسطوخودوس وقتی پس از جراحی قلب باز در40 نفر  سبب کاهش فشار خون و ضربان قلب شد با این حال تحقیقات بیشتری در این زمینه نیاز است.

کاهش علائم آسم

اسطوخودوس به دلیل داشتن اثرات ضد التهابی ممکن است آسم برونش را نیز بهبود بخشد. مطالعه‌ای روی موش‌ها انجام شد نشان داد که اسانس اسطوخودوس تأثیر مثبتی بر سلامت تنفسی دارد و التهاب آلرژیک داشته و هیپرپلازی مخاط را تسکین می‌دهد.

دمنوش اسطوخودوس برای چی خوبه

کاهش گرگرفتگی ناشی از یائسگی

گرگرفتگی یکی از علائم رایج یائسگی است که کیفیت زندگی بسیاری از زنان را تحت تاثیر قرار می دهد. می تواند سبب کاهش این علایم شود. گر گرفتگی حالت باعث ایجاد احساس گرمای ناگهانی در بدن شده و می تواند سبب برافروخته شدن صورت و تعریق گردد.

بر اساس مطالعه ای که در سال 2016 در مجله انجمن پزشکی چین منتشر شد، رایحه درمانی اسطوخودوس به مدت 20 دقیقه دو بار در روز ممکن است به کاهش یائسگی و بهبود کیفیت زندگی کمک کند. از جمله دیگر فواید اسطوخودوس برای رحم این است که می تواند علائم سندرم پیش از قاعدگی در زنانی کاهش داده و این افراد اضطراب، افسردگی و عصبیت کمتری را تجربه کردند.

خواص اسطوخودوس برای مغز

گرگرفتگی یکی از علائم رایج یائسگی است که کیفیت زندگی بسیاری از زنان را تحت تاثیر قرار می دهد. می تواند سبب کاهش این علایم شود. گر گرفتگی حالت باعث ایجاد احساس گرمای ناگهانی در بدن شده و می تواند سبب برافروخته شدن صورت و تعریق گردد.

بر اساس مطالعه ای که در سال 2016 در مجله انجمن پزشکی چین منتشر شد، رایحه درمانی اسطوخودوس به مدت 20 دقیقه دو بار در روز ممکن است به کاهش یائسگی و بهبود کیفیت زندگی کمک کند. از جمله دیگر فواید اسطوخودوس برای رحم این است که می تواند علائم سندرم پیش از قاعدگی در زنانی کاهش داده و این افراد اضطراب، افسردگی و عصبیت کمتری را تجربه کردند.

مضرات اسطوخودوس

داده های موجود نشان می دهد که درمان کوتاه مدت با اسطوخودوس نسبتاً بی خطر است. با این حال، گزارشاتی وجود دارند که نشان دهنده عوارض جانبی اسطوخودوس پس از استفاده از آن است. مطالعات روی رده های سلولی انسانی نشان داد که روغن اسطوخودوس دارای فعالیت های استروژنی و ضد آندروژنی است همچنین همزمان با استفاده موضعی از محصولات حاوی روغن اسطوخودوس و درخت چای در سه پسر 7 تا 10 ساله ژنیکوماستی (بزرگ شدن سینه) گزارش شد. همچنین بیماران مبتلا به آلرژی باید با احتیاط از اسطوخودوس استفاده کرده و یا به طور کلی از آن استفاده نکنند.

 بیشترین عوارض جانبی گزارش شده ناشی از مصرف اسطوخودس مربوط به عفونت ها و آلودگی ها و پس از آن اختلالات گوارشی و اختلالات سیستم عصبی بود. از جمله این عوارض جانبی گوارشی، تهوع و سوء هاضمه است. از اسطوخودوس در دوران بارداری و شیردهی نباید استفاده کرد. باید از مصرف آن اجتناب شود. روغن اسطوخودوس پتانسیلی برای سوء مصرف مواد مخدر ندارد (2).

منابع

  1. Lis-Balchin, M. T. (2012). Lavender. In handbook of herbs and spices(pp. 329-347). Woodhead Publishing.
  2. Koulivand, P. H., Khaleghi Ghadiri, M., & Gorji, A. (2013). Lavender and the nervous system. Evidence-based complementary and alternative medicine, 2013.

مقالات بیشتر